مروت
ایکه از طبع فرو مایۀ خـــــــویش می زنی گام پی وایــۀ خویش
خاطر از وایۀ خود خالی کــــــــن زین هنر پایۀ خود عـــ الی کن
بهر خود گرمی جز سردی نیست سردی آیین جوانمردی نیــست
چند روزی ز قوی دینان بـــــــاش در پی حاجت مــسکینان بــاش
شمع شو شمع که خود را سوزی تا به آن بزم کسان افروزی
با بد و نیک نیکوکــــــــاری ورز شیوۀ یاری و غمخواری ورز
ابرشوتا که چو بــــــاران ریزی بر گل و خس همه یکسان ریزی
چشم بر لغزش یــــــاران مفکن بر ملامت دل یاران مــشکن
در گذر از گنه و از دیـــــــگران چون به بینی گنهی در گذران
باش چون بحر ز آلایش پــــــــاک ببـــر آلایش از آلایــتشنــاک
همچو دیده به سوی خـــویش مبیـن خویش را از دیگران بیش مبین
بس عمارت که بود خانـــــــۀ رنج که نگنجد به میان صـــــد گنج
همچو آن بیخته خاک از خس و خار که زند آب بر آن ابر بـــــــهار
کف پا را نــــــــبود زان دردی پشت پا را نرسد زان گــردی
ور سوی داوریـــــــــت افتد رای به که با خود کنی ازبهر خدای
بت خود را بشکن خوار و ذلـــیل نامور شو به فتوت چو خـــــلیل
بت تو نفس هـــــوا پــــرور تست که به صد گونه خطا رهبر تست
بست کن بر همه کــــس خوان کرم بذل کن بر همه هـــــمیان درم
گر براهیمی اگــــــــر زردشتـــی روی در هم مکش از هم پشتی
باز کش پــــای ز آزار همه دست بگشای به ایثار هـــــــمه
هرچه بدهی به کسی باز مجوی دل از اندیشۀ آن پــــــاک بشوی
آنچه بخشند چه بسیار و چه کم نیست بر گشتی از آن طور کرم
طفل چون صا حب احسان گردد زود از داده پشبمان گـــردد
هر چه خندان بدهــــــد نتــــوانــد که دگر گریه کنـــــان بستانـــد
تا توانی مـــــگشا جــــیب کـــسان منگر در هنر و عیـــــب کسان
دل ازاندیشـــــۀ آن داری دور دیده از دیـــــدن آن سازی کور
بو که از چون تو نکو کرداری به دل کس نرسد آزاری